prof. dr Jan C. Joerden

Alfried Krupp Senior Fellow
 
 
Urodzony w 1953 r. w Essen
 
Studia w zakresie prawa w Essen
 
Profesor prawa karnego, ze szczególnym uwzględnieniem międzynarodowego prawa karnego, porównawczego prawa karnego oraz filozofii prawa; Dyrektor Interdyscyplinarnego Centrum Etyki na Uniwersytecie Europejskim Viadrina we Frankfurcie nad Odrą
 
 
Ogólne zasady prawne we współczesnym prawie karnym
 
W argumentacji prawniczej powszechnie odwołuje się do ogólnych zasad prawnych bądź w celu uściślenia interpretacji ustaw lub do wypełnienia luk, które pozostają po interpretacji opartej tylko na dosłownym brzmieniu przepisów prawnych. Owe ogólne zasady mają zazwyczaj długą prawną lub/i filozoficzną tradycję, a określa się je jako reguły lub zasady prawne albo jako doktryny bądź schematy rozumowania. Wspomniana długa tradycja wyraża się często (w warstwie zewnętrznej) w określeniu danej reguły lub doktryny przy pomocy łacińskich sformułowań (np. zasada „duplex effectus”, „in dubio pro reo”, „ne bis in idem”). Należy przy tym podkreślić, że oddziaływanie takich schematów rozumowania i reguł prawnych na aktualne pojmowanie prawa karnego nie zawsze jest ewidentne, często natomiast wyraża się w sposób pośredni. Widać to najwyraźniej wówczas, gdy identyczne pod względem strukturalnym konstrukcje uzasadnienia, bazujące na tej samej zasadzie prawnej, zastosowane zostały w ewidentnie różnych kontekstach. Należy zatem też zbadać, w jakim kontekście dana zasada prawna kiedyś powstała i jakim zmianom z czasem podlegało jej znaczenie. Kolejnym celem jest wypracowanie odpowiednich, bardziej precyzyjnych warunków stosowania ogólnych zasad prawnych w praktyce.